Five Cs of Credit

1. Character: the borrower's honesty, reputation and repayment record. Checked through the CIB report, past dealings, references and management quality.
2. Capacity: the ability to repay from income or business cash flow. Measured with cash-flow projections, debt service coverage and, for individuals, the debt service to income ratio.
3. Capital: the borrower's own stake (net worth, equity in the project). More own capital means more commitment; NRB treats a debt-equity ratio above 80:20 as a watchlist sign.
4. Collateral: security the bank can sell if the loan fails, valued realistically within LTV limits.
5. Conditions: the purpose of the loan, the state of the industry and economy, and the terms of the loan (amount, rate, tenure).

Some texts add a sixth C, Compliance or Cash flow. Good appraisal weighs all five; collateral should be a fallback, not the main reason to lend.

१. चरित्र (Character): ऋणीको इमानदारी, प्रतिष्ठा र भुक्तानी इतिहास। कर्जा सूचना प्रतिवेदन, विगतको कारोबार, सन्दर्भ र व्यवस्थापनको गुणस्तरबाट जाँचिन्छ। २. क्षमता (Capacity): आम्दानी वा व्यवसायको नगद प्रवाहबाट ऋण तिर्ने क्षमता। नगद प्रवाह प्रक्षेपण, ऋण भुक्तानी क्षमता र व्यक्तिको हकमा ऋण भुक्तानी आम्दानी अनुपातबाट मापन गरिन्छ। ३. पुँजी (Capital): ऋणीको आफ्नो लगानी (नेटवर्थ, परियोजनामा स्वपुँजी)। आफ्नो पुँजी बढी भए प्रतिबद्धता बढी हुन्छ; नेपाल राष्ट्र बैंकले ८०:२० भन्दा बढी ऋण-स्वपुँजी अनुपातलाई सूक्ष्म निगरानीको संकेत मानेको छ। ४. धितो (Collateral): कर्जा नउठेमा बिक्री गर्न सकिने सुरक्षण, कर्जा-मूल्य अनुपातको सीमाभित्र यथार्थ मूल्याङ्कन गरिएको। ५. अवस्था (Conditions): कर्जाको प्रयोजन, उद्योग र अर्थतन्त्रको अवस्था तथा कर्जाका शर्त (रकम, दर, अवधि)।

केही पुस्तकमा छैटौं 'सी' का रूपमा अनुपालन (Compliance) वा नगद प्रवाह (Cash flow) पनि जोडिन्छ। राम्रो कर्जा विश्लेषणमा पाँचै पक्ष हेरिन्छ; धितो अन्तिम सुरक्षा हो, कर्जा दिने मुख्य आधार होइन।