Department of Money Laundering InvestigationDMLI

Legal basis: Section 11 of the Asset (Money) Laundering Prevention Act, 2064 requires the Government of Nepal to establish a Department of Money Laundering Investigation to investigate ML/TF offences. Its head is at least a first-class gazetted officer of the civil service.

Establishment: the department's own introduction gives its establishment date as 31 Asar 2068 BS. Its website identifies it under the Ministry of Finance.

Role:

• conducts preliminary inquiry and detailed investigation, mainly on the basis of financial intelligence received from FIU-Nepal at NRB; complaints from Nepal Police, other agencies and the public are also sources;
• can freeze or control property during investigation, seek information from banks and other bodies, and ask for the source of property (Sections 14-28);
• files cases as government cases (Section 24);
• publishes national risk assessment and strategy documents.

Chain to remember: bank (reporting entity) → FIU-Nepal (analysis) → DMLI (investigation) → court.

कानुनी आधार: सम्पत्ति शुद्धीकरण (मनी लाउन्डरिङ्ग) निवारण ऐन, २०६४ को दफा ११ ले नेपाल सरकारलाई सम्पत्ति शुद्धीकरण र आतङ्ककारी वित्तीय लगानीसम्बन्धी कसुरको अनुसन्धान गर्न विभाग स्थापना गर्न भनेको छ। विभागको प्रमुख निजामती सेवाको कम्तीमा प्रथम श्रेणीको अधिकृत हुन्छ।

स्थापना: विभागको परिचयअनुसार स्थापना वि.सं. २०६८ असार ३१। वेबसाइटमा यसलाई अर्थ मन्त्रालय अन्तर्गत देखाइएको छ।

भूमिका:

• मुख्यतः राष्ट्र बैंकको वित्तीय जानकारी इकाई बाट प्राप्त वित्तीय सूचनाका आधारमा प्रारम्भिक जाँचबुझ र विस्तृत अनुसन्धान; नेपाल प्रहरी, अन्य निकाय र सर्वसाधारणको उजुरी पनि स्रोत;
• अनुसन्धानका क्रममा सम्पत्ति रोक्का वा नियन्त्रण, बैंक लगायतबाट सूचना माग र सम्पत्तिको स्रोत खुलाउन लगाउने (दफा १४-२८);
• सरकारवादी मुद्दा दायर (दफा २४);
• राष्ट्रिय जोखिम मूल्याङ्कन र रणनीति प्रकाशन।

क्रम: बैंक (सूचक संस्था) → वित्तीय जानकारी इकाई (विश्लेषण) → विभाग (अनुसन्धान) → अदालत।